پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی نقد و ارزیابی عرفی گرایی در جمهوری اسلامی ایران - محمد جواد نوروزی این اثر به تحلیل و بررسی عرفی‌گرایی در جمهوری اسلامی ایران می‌پردازد و تأثیر سکولاریزاسیون را به عنوان یک متغیر بر سه مؤلفه نظام سیاسی یعنی رفتار، ساختار و باور بررسی می‌کند. مؤلف در صدد است، متناظر با شرایط متحول پس از پیروزی انقلاب اسلامی، به‌ویژه در یک دهۀ اخیر، در جمهوری اسلامی ایران تحلیلی از منحنی عرفی‌گرایی ارائه کند. پژوهشگر فراتر از پژوهش‌های نظری که طی سه دهه اخیر در زمینه سکولاریسم در ایران نشر یافته است، با روش فراتحلیل و در رویکردی درجه دومی این آثار را موضوع پژوهش خود قرار داده و در مطالعه‌ای تطبیقی در صدد بررسی میزان تأثیرپذیری جامعه ایران از عرفی‌گرایی و تلاش سکولارها در جهت نشر عرفی‌گرایی است.

نقد و ارزیابی عرفی‌گرایی در جمهوری اسلامی ایران 
نویسنده: محمد جوادی نوروزی
موضوع: اندیشه سیاسی
زبان: فارسی
سال نشر: 1393
تیراژ: 700
تعداد صفحات: 476
تعداد جلد: 1
نوبت چاپ : 1
ناشر: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی



فهرست مطالب کتاب
•    مبانی نظری
•    ارزیابی و نقد نظریه عرفی گرایی در حوزه باور
•    ارزیابی نظریه عرفی گرایی در حوزه ساختار
•    ارزیابی نظریه عرفی گرایی در حوزه رفتار


خلاصۀ کتاب 
موضوع اثر و اهمیت آن

ماهیت و پیروزی انقلاب اسلامی ایران را از ابعاد گوناگونی می‌توان بررسی کرد. یکی از ابعاد آن، ایجاد تحولات اساسی برمبنای اسلام در مناسبات سیاسی و اجتماعی است که بر لیبرالیسم و اندیشه عرفی‌گرایی در حاکمیت و حکومت خط بطلان کشید. شگفتی غربیان از پیدایش این انقلاب از آنجا ناشی می‌شد که پس از سالیان سال آنچه را که به‌زعم خود در حوزه اندیشه سیاسی مردود می‌شمردند، ناگاه با انقلابی مواجه شدند که لیبرالیسم و عرفی‌گرایی را مردود می‌شمرد و در مقابل، انقلاب اسلامی دین را که آنان افیون می‌انگاشتند، به عرصه سیاست آورد و نظریه‌ها و مبانی نظری رایج اجتماعی را به چالش کشید. به هر حال در سال‌های نخست انقلاب، شور و التهاب انقلابی و احساسات اصیل اسلامی موجب حاشیه‌نشینی عرفی‌گرایی شد، اما پس از جنگ تحمیلی بر ایرانِ اسلامی، به‌تدریج اندیشه عرفی‌گرایی در عرصه رسانه‌ها و آثار و تألیفات و سپس در رفتار بخش‌هایی از حاکمیت مشاهده شد که البته جریان اصیل و ناب اسلامی کوشیده است در مقابل روند انحرافی عرفی‌گرایی بایستد و شعارهای نخستین انقلاب اسلامی را احیا کند. کتاب حاضر ضمن نقد و بررسی عرفی‌گرایی در نظام جمهوری اسلامی ایران در ساحت باور و ساختار و رفتار، جریان اصیل اسلامی را که عرفی‌گرایی را به چالش کشیده، مورد تأکید قرار می‌دهد.


برجستگیهای اثر نسبت به آثار مشابه
نویسنده سه هدف را پیگیری می‌کند: نخست نقد و ارزیابی تحلیل‌های سکولار درباره جمهوری اسلامی؛ دیگری نقد و ارزیابی دیدگاهی که روند حرکت انقلاب در سه دهه را سکولاری دانسته؛ هدف سوم ارزیابی اجمالی دیدگاه‌های سکولاریستی بر اساس آموزه‌های دینی. برای دستیابی به این اهداف باید به پرسش‌هایی پاسخ داده شود. پرسش اصلی آن است که آیا جمهوری اسلامی ایران چنان‌که برخی تحلیل‌گران می‌گویند، از سکولاریزاسیون متأثر شده و یا در فرایند آن قرار گرفته است؟ و اما پرسش‌های فرعی که در این کتاب بررسی خواهند شد، این است که سکولاریسم چیست؟ جمهوری اسلامی ایران چه نوع نظامی است و چه شاخصه‌هایی دارد؟ عرفی‌شدن تا چه اندازه بر مبانی و ساختار و رفتار جمهوری اسلامی تأثیر گذاشته و چگونه می‌توان عرفی‌شدن در این سه حوزه را نقد و ارزیابی کرد؟


روش تحقیق و شیوه ارائه مطالب
این پژوهش رویکردی فراتحلیلی دارد و با روشی انتقادی به تحلیل‌های سکولاریستی درباره تحولات جمهوری اسلامی ایران می‌پردازد؛ هرچند به واقعیت‌های جاری در جمهوری اسلامی نیز اشاره‌هایی دارد.


نتیجۀ اثر
از خلال مباحث کتاب این نکته روشن می‌شود که در عرصه ساختار، پاره‌ای از نهادها و ساخت‌ها مشترک و نتیجه تجربه بشری است و از منظر فقهی در ساحت احکام امضایی شارع قرار دارد و البته بهره‌گیری از این تجربیات در پیشبرد اهداف مدنی اسلامی، به‌معنای عرفی‌شدن نظام جمهوری اسلامی ایران نیست. در سطح رفتار و رفتار نسبتاً عرفی‌گرایی بر نخبگان تأثیر داشته و نزدیکی پاره‌ای از این افراد با نخبگان در داخل و خارج، به‌معنای دوری از ارزش‌های انقلاب اسلامی و نزدیکی آنان به ارزش‌های سکولاریستی است. عرفی‌گرایان اهتمام ویژه‌ای به تخرب و گروه‌های سیاسی دارند که عملکرد سوء احزاب و ذهنیت منفی ناشی از آن و تعارض ساختار فرهنگی حزب با نظام اندیشۀ اسلامی موجب شده است احزاب در ایران کامیاب نباشند.ئدرباره عرفی‌گرایی شهروندان نیز باید گفت که بسیاری از تلاش‌های عرفی‌گرایان برای تغییر هویت فرهنگی و الگوهای رفتاری ناکام بوده است، اما رواج عرفی‌گرایی از دهه دوم انقلاب منجر به ریزش بخشی از افراد جامعه شده و منحنی مشارکت سیاسی شهروندان طی سه دهه، نشان‌دهنده تنوع فکر و پذیرش اندیشه سکولاریستی از سوی طیفی از جامعه است.


مباحث اصلی اثر
•    ارزیابی و نقد نظریه عرفی گرایی در حوزه باور
•    ارزیابی نظریه عرفی گرایی در حوزه ساختار

منبع: اداره نشر پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
http://shop.isca.ac.ir/index.php/books/347-D986D982D8AF-D988-D8A7D8B1D8B2DB8CD8A7D8A8DB8C-D8B9D8B1D981DB8C-DAAFD8B1D8A7DB8CDB8C-D8AFD8B1-D8ACD985D987D988D8B1DB8C-D8A7D8B3D984D8A7D985DB8C-D8A7DB8CD8B1D8A7D986 کلمات کليدي
معرفی آثار, محمد جوادی نوروزی, آثار علمی پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی
 
امتیاز دهی
 
 

[Control]
تعداد بازديد اين صفحه: 390
Guest (PortalGuest)

پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي - دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم
مجری سایت : شرکت سیگما