مرکز مطالعات اجتماعی و تمدنی

پس از حدود یک دهه فعالیت دو مجموعه پژوهشی پژوهشگاه، یعنی «مرکز مطالعات فرهنگی و اجتماعی» و «گروه مطالعات تمدنی» که به نوعی هر دو ناظر به «مسائل اجتماعی ایران معاصر» اشتغال به کار علمی و پژوهشی داشتند، در اوایل سال 1395 در هیأت یک مجموعه علمی با عنوان «مرکز مطالعات اجتماعی و تمدنی» سازمان‌یافته و دوره جدید فعالیتی خود را شروع کرده است . در ادامه به معرفی اجمالی این مرکز که بر اساس سند «شناسنامه و نقشه حرکت علمی مرکز مطالعات اجتماعی و تمدنی در افق ده ساله» تنظیم شده و به تصویب شورای پژوهشی مرکز رسیده است اشاره می‌شود.
بیانیه مأموریت
مرکز مطالعات اجتماعی و تمدنی، مجموعه ای دین پژوه است که برای­ پشتیبانی پژوهشی راهبردیِ تقویت حضور دین در زندگی فردی و اجتماعی ایران معاصر و ناظر به نیازهای نظری نخبگان حوزوی و دانشگاهی و نیازهای راهبردی کارگزاران حوزوی و حاکمیتی در این زمینه، فعالیت می نماید.
اهداف

  1. انجام مطالعات نظری، راهبردی براساس نظریات اسلامی در حوزه‌های اجتماعی و تمدنی.
  2. شناخت، تحلیل و رصد شرایط دینی جامعه و انعکاس آن به مراکز پژوهشی، فرهنگی و مراجع تصمیم‌گیر نظام.
  3. شناخت و  بررسی موقعیت اجتماعی و تمدنی جمهوری اسلامی و تحولات آینده جامعه.
  4. انجام مطالعات آسیب شناختی در حوزه سیاست­گذاری فرهنگی و اجتماعی و تمدنی.

گروه‌های پژوهشی
1. گروه مطالعات تمدنی
حوزه‌های مطالعاتی:
ـ تمدن نوین و جهان اسلام
ـ تمدن نوین و غیریت تمدنی
ـ کارنامۀ تمدنی جمهوری اسلامی
2. گروه مطالعات فرهنگی و اجتماعی
حوزه های مطالعاتی:
ـ فرهنگ سازی دینی و روحانیت
ـ مسائل و آسیب‌های اجتماعی و روحانیت
3. هسته عدالت‌پژوهی

اعضای شورای پژوهشی
  1. حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر محمدتقی سبحانی
  2. حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر محسن الویری
  3. حجت‌الاسلام و المسملین دکتر حسن خیری
  4. دکتر علیرضا شجاعی‌زند
  5. دکتر محمدتقی کرمی
  6. حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر حبیب الله بابایی
  7. حجت‌الاسلام و المسلمین علی جعفری
  8. محمدرضا بهمنی خدنگ 
منابع انسانی
هیات علمی تمام‌وقت:
  1. حبیبالله بابایی
  2. محمدرضا بهمنی خدنگ
  3. رسول نوروزی فیروز
پژوهشگران تمام‌وقت:
  1. محمد علینی
  2. محمدکاظم کریمی
طرح‌های پژوهشی
   پروژه‌ها : منتشر شده  27  طرح؛ در دست انجام 41 طرح؛
   طرح‌های انجام شده تا کنون: 43 طرح

اهم طرح‌های جاری
  1. پروژه‌ چیستی تمدن اسلامی در عصر حاضر
  2. غرب‌شناسی انتقادی مسلمانان
  3. اسلام سیاسی ـ اسلام تمدنی
  4. ظرفیت‌های علوم اسلامی در تمدن سازی
  5. جمهوری اسلامی و تجربه تمدنی آن
  6. ترجمه مجموعه مقالات چیستی و ماهیت تمدن
  7. ترجمه مجموعه مقالات جهانی شدن و تمدن
  8. ترجمه مجموعه مقالات اسلام و تمدن
  9. ظرفیت‌های تمدنی جهان اسلام
  10. جریان‌های فکری تمدنی در دنیای اسلام
  11. قرآن و تمدن
  12. غرب‌شناسی تمدنی
  13. جامعه‌شناسی و آسیب‌شناسی عزاداری
  14. سرمایه اجتماعی در آموزه‌های اسلامی ـ با تاکید بر قرآن
  15. درآمدی نظام کنترل اجتماعی در اسلام
  16. مصرف‌گرایی از دیدگاه اندیشمندان: زمینه‌ها، عوامل، پیامدها و راهکارها
  17. روش‌شناسی علوم اجتماعی
  18. حضور تبلیغی طلاب در سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی؛ فرصت‌ها و تهدیدهای اخلاقی؛
  19. ظرفیتشناسی شبکه‌های اجتماعی در امر تبلیغ دین؛
  20. ترجمه کتاب theories of culture؛
  21. ترجمه کتاب CHRIST AND CULTURE؛
  22. ترجمه کتاب The history of political ideas (volume 4)؛
  23. ترجمه کتاب The history of political ideas (volume 5)؛
  24. شناسایی روش نظام‌سازی قرآنی بر اساس دیدگاه‌های متفکران مسلمان؛
  25. قرآن و تمدن (منبع شناسی، مصاحبه و نشست علمی)؛
  26. جمهوری اسلامی و فرآیند تمدنی آن؛
  27. نشست‌های تخصصی تمدن اسلامی؛
  28. راه‌کارهای ایجاد و تثبیت اعتماد اجتماعی در ایران با رویکرد آموزه‌های اسلامی؛
  29. هسته پژوهشی عدالت؛
  30. چیستی، ابعاد و مولفه‌های تقویت بینش تمدنی با تأکید بر جامعه هدف حوزه و روحانیت؛
  31. «احیای تمدنی» در میان متفکران مسلمان با تاکید بر آراء امام خمینی (ره) بر اساس روش تبارشناسی فوکویی؛
  32. نشست علمی مفهوم تمدنی بودن و شاخصه های سنجش آن؛
  33. جریانهای فکری مطالعات تمدنی در جهان اسلام؛
  34. بررسی و شناسایی ظرفیتهای تمدنی در جهان اسلام؛
  35. نظریه پردازی عدل شبکه‌ای.
 
انتشارات
مجموع آثار منتشر شده :  27   مجلد (به زبان‌های مختلف توسط ناشران مختلف)
آنار در دست نشر: 8 مجلد
مقالات (طی سال‌های 1393 و 1394): 27 مقاله
آثار چاپ شده
  1. مطالعه تطبیقی سازمان اجتماعی روحانیت در شیعه و مسیحیت؛ علی الشیخ؛ 1395.
  2. بررسی ارزش‌ها و هنجارهای مطلوب اجتماعی از منظر اسلام؛ نصرا... نظری؛ 1395.
  3. بررسی تحلیلی نشر مطبوعات دینی در ایران؛ حسین گودرزی؛ 1394.
  4. بررسی تحلیلی نشر کتاب دینی در ایران؛ حسین گودرزی؛ 1394.
  5. مبانی نظام اجتماعی اسلام؛ حسن خیری؛ 1393.
  6. کاوش‌های نظری در الهیات تمدن؛ حبیب الله بابایی؛ 1393.
  7. سکولاریسم از ظهور تا سقوط/مترجمان سیدرحیم راستی تبار، سیدمحمد حسین صالحی، رحمت الله رضایی؛ پاییز 1393.
  8. روش‌شناسی مطالعات اسلامی؛ عبدالعزیز ساشادینا؛ تدوین و نگارش یاسر عسگری، رسول نوروزی فیروز؛ 1393.
  9. روحانیت و اقتضائات جامعه معاصر؛ محمدکاظم کریمی؛ 1392.
  10. مدیریت کیفیت در سازمان‌های فرهنگی؛ سیدمحمدحسین هاشمیان؛ 1391.
  11. نقد تبیین کارکردی دین؛ امان ا...فصیحی؛ 1391.
  12. «آیین عرفی؛ جستارهایی انتقادی در بنیادهای سکولاریسم»؛ با نظارت علمی محمدتقی سبحانی و به اهتمام مهدی امیدی؛ 1390.
  13. «تمدن و تجدد در اندیشه معاصر عرب»؛ به کوشش حبیب الله بابایی؛ بهار 1390.
  14. «غرب‌شناسی علمای شیعه در تجربه ایران معاصر»؛ احمد رهدار؛ 1390.
  15. دین، رسانه، ارتباطات اجتماعی؛ حسن خیری؛ 1389.
  16. «جستاری نظری در باب تمدن»؛ جمعی از نویسندگان؛ 1388.
  17. مناسبات روحانیت و نسل جوان ج1: مجموعه نشست‌های تخصصی؛ 1387.
  18. مناسبات روحانیت و نسل جوان ج2: مجموعه مصاحبه‌های علمی؛ 1387.
  19. مناسبات روحانیت و نسل جوان ج3: مجموعه مقاله‌های علمی؛ 1387.
  20. مناسبات روحانیت و نسل جوان ج4؛ مجموعه مقاله‌های علمی؛ 1387.
  21. تفکر نظری در جامعه‌شناسی؛ ویلیام اسکیدمور؛ جمعی از مترجمان؛ 1386.
  22. راهبرد فرهنگی، اجتماعی شماره 6: نگاهی به حوزه تبلیغ دین (مسائل و راهکارها)؛ مجید خبازی؛ 1390.
  23. راهبرد فرهنگی، اجتماعی شماره 5: «بررسی وضعیت نشریات دینی در ایران (فرصت‌ها و چالش‌ها)»؛ حسین گودرزی؛ 1389.
  24. راهبرد فرهنگی، اجتماعی شماره 4: «بررسی ابعاد تعاملی و توجه به مخاطب در پایگاه بلاغ»؛ عیسی جهانگیر؛ 1388.
  25. راهبرد فرهنگی، اجتماعی شماره 3: «بررسی گرایش‌های موضوعی در پرسش‌های دینی مردم»؛ حسین گودرزی؛ 1387.
  26. راهبرد فرهنگی، اجتماعی شماره 2: «شیعه در فضای سایبر»؛ عیسی جهانگیر؛ 1387.
  27. راهبرد فرهنگی، اجتماعی شماره 1: «بررسی وضعیت نشر کتاب‌های دینی در ایران» (سال‌های 1376 تا 1386)»؛ حسین گودرزی؛ 1387.
آثار در دست چاپ
  • تحلیل جامعه‌شناختی و آسیب‌شناسی مداح‌محوری در ایران؛ دکتر بهرام بیات
  • پیش درآمدی بر سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی؛ منصوره اولیایی
  • اسلام سیاسی؛ دکتر احمد رهدار
  • غرب شناسی انتقادی مسلمانان؛ به کوشش دکتر ذبیح الله نعیمیان
  • مجموعه مقالات چیستی و ماهیت تمدن؛ جمعی از نویسندگان
  • مجموعه مقالات جهانی شدن و تمدن؛ جمعی از نویسندگان
نرم‌افزارها
تولید نرم افزار مأخذشناسی منابع انگلیسی در موضوع «سکولاریسم»
کرسی‌ها و نشست‌های علمی
نشست‌های علمی: 85  نشست علمی
نقد کتاب:  2 نشست
اهم نشست‌های علمی
  1. بررسی و نقد دنیوی شدن از منظر علامه طباطبایی(ره)؛ مهرماه 91
  2. بررسی سریال‌های مذهبی عامه پسند؛ آذر 91
  3. بررسی مقایسه‌ای شبکه‌های دینی فارسی زبان؛ تیر 92
  4. آسیب‌شناسی شبکه‌های ‌‌ماهواره‌‌ای فارسی زبان؛ آذر 92
  5. اصالت وجودی فرد ـ اجتماع؛ دی 92
  6. بررسی انتظارات مردم از روحانیت؛ بهمن 92
  7. نقد تبیین نگاه کارکردی به دین؛ بهمن 92
  8. عقلانیت وحیانی در نظام معرفتی قرآن کریم؛ اسفند 92
  9. مطالعه تطبیقی سازمان و نهاد روحانیت شیعی و مسحیت؛ اسفند 92
  10. فرهنگ و تکنولوژی؛ اسفند 93
  11. همدلی و همزبانی ملت و دولت؛ مؤلفه‌های فرهنگی ـ اجتماعی؛ خرداد 94
  12. پیامدهای فرهنگی و اجتماعی برجام؛ آبان 94
  13. پیامدهای فرهنگی و اجتماعی مذاکرات برجام؛ آبان 94
  14. بررسی روش شناسی احادیث اجتماعی؛ دی 94
  15. وفاق و همدلی از منظر قرآن کریم؛ دی 94
  16. بایسته های فرهنگی و اجتماعی انتخابات و رسالت روحانیت؛ بهمن 94
  17. تاثیر یازده سپتامبر بر مطالعات اسلامی در آمریکا (پروفسور ساشادینا)؛ آذر 94
  18. نشست تخصصی قرآن و تمدن؛ تیر 95؛
  19. نقد کتاب دین در زمانه و زمینه مدرن؛ تیر 95؛
  20. نقد کتاب شاخص‌های دینداری؛ آبان 95؛
  21. نشست‌های بینالمللی دین و فرهنگ؛ (دکتر ناهیدی)؛ 95؛
  22. الزامات سیر تکوین تمدن نوین در اسلام؛ آذر 95؛
  23. سیر تکوین تمدن اسلامی؛ دی 95؛
  24. ظرفیتهای تمدنی علم کلام؛ بهمن 95؛
  25. تفسیر قرآن کریم؛ بهمن 95؛
  26. هماندیشی الزامات تکوین تمدنی جمهوری اسلامی ایران؛ اسفند 95؛
  27. نشست‌های هسته عدالت؛ 94 و 95؛
  28. نشست‌های جهان اسلام؛ 95؛
همایش‌ها
همایش‌ ملی: مناسبات نسل جوان و روحانیت
 تفاهم‌نامه‌ها
تفاهم‌نامه‌های ملی: 12 تفاهم‌نامه
همکاری‌های علمی و پژوهشی
  1. دبیرخانه ارتقاء کیفیت آثار محصولات و فعالیت‌های ‌‌فرهنگی دستگاه‌های ‌‌وابسته به دفتر مقام معظم رهبری (مدظله العالی) (مشارکت در همایش و عرضه کتاب مدیریت سازمان‌های فرهنگی)؛
  2. مؤسسه امام موسی صدر (برگزاری همایش اندیشه تمدنی امام موسی صدر)
  3. دانشگاه امام صادق(ع) (ویژه‌نامه‌های عدالت)؛
  4. مرکز جرم‏شناسی قوه قضائیه (ارائه سرفصل‌ها، محورها و اهداف و سؤال‌های ‌‌مصاحبه همایش نقش دین در پیشگیری از جرائم و آسیب‌های ‌‌اجتماعی)؛
  5. قطبهای ‌‌فکری ـ‌ فرهنگی دفتر تبلیغات اسلامی (ریاست میز مسائل اجتماعی اسلام و ایران، هسته عدالت‌پژوهی)؛
  6. نهاد ریاست جمهوری (تدوین بسته تبلیغ دینی در برنامه پنجم کشور)؛
  7. مرکز اخلاق و تربیت (سند منشور اخلاقی انتخابات در جمهوری اسلامی ایران)؛
  8. پژوهشکده علوم انسانی جامعه المصطفی العالمیه (سفارش و ارائه مقاله در همایش حوزه، دین رسانه و ارتباطات: 6 مورد)؛
  9. کمیسیون تخصصی کتاب و مطبوعات (ارزیابی مقالات)؛
  10. کمیسیون اصلاح الگوی مصرف (طراحی و اجرای پروژه مصرف‌گرایی از دیدگاه اندیشمندان: زمینه‌ها، عوامل، پیامدها و راه‌کارها)؛
  11. انجمن علمی مطالعات اجتماعی حوزه علمیه قم (برگزاری نشست روش‌شناسی احادیث اجتماعی)؛
  12. فصلنامه اسلام و مطالعات اجتماعی (پیگیری و چاپ پیش شماره‌های اول و دوم فصلنامه)؛
  13. فصلنامه نقد و نظر (ارائه و ارزیابی مقالات شماره‌های 74، 75 و 80)
  14. حضور در کنفرانس‌های بین‌المللی (ارائه مقالات در برزیل، اتریش، مالزی و آلمان).
جوایز
  1. کتاب «آیین عرفی»؛ تألیف حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر مهدی امیدی؛ اثر برگزیده هفدهمین دوره جایزه کتاب فصل بهار 1390.
  2. کتاب «غرب‌شناسی علمای شیعه در تجربه ایران معاصر»؛ احراز رتبه در چهاردهمین دوره کتاب سال حوزه.
  3. کتاب «تبلیغ، رسانه و ارتباطات»؛ تألیف حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر حسن خیری؛ رتبه سوم اولین جشنواره علامه طباطبایی(ره).
  4. کتاب سرمایه اجتماعی در آموزه های اسلامی؛ تألیف دکتر محمد علینی؛ اثر شایسته در هفتمین دوره جایزه گام اول.
  5. مقاله «مصادر تمدن اسلامی»؛ تألیف حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر حبیب‌الله بابایی؛ اثر برگزیده در اختتامیه هفته تمدن اسلامی.
 
امتیاز دهی
 
 

Guest (PortalGuest)

پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي - دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم
مجری سایت : شرکت سیگما